Literary Quranic Researches

Literary Quranic Researches

A Study of the Music Process of Juzʼ 30 of the Holy Qur'an from the Perspective of Discourse Semantics (Based on Tensive Model)

Document Type : Research Paper

Authors
mahin hajizadeh
ali dghahramani
solmaz porshoor
Abstract
The linguistic structure of the Holy Qur'an is a musical structure that transfers messages of religious content in the best and most attractive ways. The structure of all its musical elements fit together and is consistent with the content and religious purposes intended by ayahs and contributes to suggesting more and more meanings and concepts from the Qur'anic ayahs. One of the sciences that can open a new path to the study of the Holy Qur'an and help to understand it better, is discourse sign-semantics. Sign-semantics as one of the methods of modern literary criticism, is the result of the combination of structuralist semiotics and the system of narrative discourse that link the production of meaning with sensory-perceptual conditions. In this approach,signs together with meanings turn into fluid, dynamic, plural and multi-dimensional forms. The present descriptive-analytical article attempted to study the formation of the process of tensive discourse in a number of ayahs of Juzʼ 30 of the Holy Qur'an and the resultant music and their effects on meanings. The results showed that in some ayahs Allah directly enters the discourse analysis space thus producing an emotional stress. In this case, ayahs are expressed more quickly, but sometimes Allah leaves this space for the discoursal space, hence creating a cognitive area and therefore ayahs are expressed slowly.  The model of sign-semantics then can be used as an efficient method in the analysis of the literary text of the Qur'an, serve as a new approach to studying ayahs' music and underlie new readings of this divine text.
 



 
Keywords
the Holy Qur'an
music
sign-semantics of discourse
tensive model
Juzʼ 30 of the Holy Qur'an

Subjects

  1. قرآن کریم
  2. اسکولز، رابرت، (1383)، درآمدی بر ساختارگرایی و ادبیات، ترجمه­ فرزانه طاهری، تهران، آگه.
  3. الارمیّ العلویّ الهرریّ الشافعی، محمد الامین بن عبد الله، (1421ه-2001م )، تفسیر حدائق الرّوح و الریّحان فی روابی علوم القرآن، بیروت – لبنان: دار طوق النجاة، المجلد الثانی و الثلاثون.
  4. بنت الشاطی، عایشه، (1376)، اعجاز بیانی قرآن، ترجمه­ی حسین صابری، چاپ اوّل، تهران: شرکت انتشارات علمی فرهنگی.
  5. بنت الشاطی، عایشه،(بی­تا)، التفسیر البیانی للقرآن الکریم، الجزء الاوّل، دارالمعارف.
  6. بهرامپور، شعبانعلی، (1379)، درآمدی بر تحلیل گفتمان، تهران، انتشارات فرهنگ گفتمان.
  7. رافعی، مصطفی صادق، (1387)، اعجاز قرآن و بلاغت محمّد (ص)، ترجمه­ی عبدالحسین ابن الدین، ویراستار قوام الدین طه، تهران: مهماز-جامی.
  8. سجودی، فرزان، (1387)، نشانه­شناسی کاربردی، تهران، نشر علم.
  9. سیدی، سید حسین،(1390)، زیبایی شناسی آیات قرآن، چاپ اوّل، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
  10. شعیری، حمید رضا، (1388 الف)، مبانی معناشناسی نوین، تهران، نشر سمت.
  11. ﺷﻌﻴﺮﻱ، ﺣﻤﻴﺪﺭﺿﺎ ﻭ ﺗﺮﺍﻧﻪ ﻭﻓﺎﻳﻲ (1388)، ﺭﺍﻫﻲ ﺑـﻪ ﻧـﺸﺎﻧﻪ-ﻣﻌﻨﺎﺷﻨﺎﺳـﻲ ﺳّـﻴﺎﻝ: ﺑـﺎ ﺑﺮﺭﺳـﻲ ﻣـﻮﺭﺩﻱ «ﻗﻘﻨﻮﺱ» ﻧﻴﻤﺎ، ﺗﻬﺮﺍﻥ، ﺍﻧﺘﺸﺎﺭﺍﺕ ﻋﻠﻤﻲ ﻭ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ.
  12. شعیری، حمید رضا. (1389). تجزیه و تحلیل نشانه-معناشناسی گفتمان، تهران، سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاهها (سمت)، مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی.
  13. فراست­خواه، مقصود،) 1376(، زبان قرآن، تهران، شرکت انتشارات علمی فرهنگی.
  14. قائمی­نیا، علیرضا، (1389)، بیولوژی نص؛ نشانه­شناسی و تفسیر قرآن، تهران، سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
  15. الکرمانی، محمود بن حمزة بن نصر، (بی­تا). اسرار التکرار فی القرآن، بی نا.
  16. گرمس، آلژیرداس ژولین، (1389)، نقصان معنا، ترجمه و شرح حمیدرضا شعیری، تهران، نشر علم.
  17. مکارم شیرازی، ناصر، (1387)، تفسیر نمونه، جلد بیست و ششم، تهران، دارالکتب الاسلامیة.
  18. مکارم شیرازی، ناصر، (1387)، «تفسیر نمونه»، جلد بیست و هفتم، تهران، دارالکتب الاسلامیة. 
  19. وحیدیان کامیار، تقی، 1375، فرهنگ نام آواها در زبان فارسی، چاپ اوّل، مشهد: انتشارات دانشگاه فردوسی.

 

مقالات

  1. اخوان ثالث، مهدی، (1392)، «آیات موزون افتاده»، http://www.ettelaat.com/etiran/?p=15545 شهریور 1392.
  2. پاکتچی، احمد؛ شعیری، حمیدرضا، رهنما، هادی، (1394)، «ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻓﺮآﻳﻨﺪﻫﺎی ﮔﻔﺘﻤﺎﻧﻲ در ﺳﻮره­ی «ﻗﺎرﻋﻪ»، ﺑﺎ تکیه ﺑﺮ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺗﻨﺸﻲ»، دوﻣﺎﻫﻨﺎﻣﺔ ﺟﺴﺘﺎرﻫﺎی زﺑﺎﻧﻲ، د 6، ش 4 (ﭘﻴﺎﭘﻲ 52)، صص 68-39.
  3. شریفی؛ حدیث، نجم الدین؛ فؤواد، (1393)، «تحلیل نشانه­شناختی گفتمانی سوره الرحمن مبتنی بر الگوی تنشی»، دوفصلنامه علمی  پژوهشی پژوهشنامه تفسیر و زبان قرآن ، شماره پنجم ،صص 72-47.
  4. شریفیان، مهدی، (1391)، «بررسی عملیات زبانی گفتمان در منظومه ی "صدای پای آب" سهراب سپهری براساس الگوی "نشانه – معنا شناختی گفتمان"»، فصلنامه­ی "پژوهشنامه­ی ادبیات و زبان شناسی"دانشگاه آزاد اسلامی - واحد فیروزآباد، سال اول – شماره­ی دوم، صص 51-25.
  5. شعیری، حمید رضا، (1388 ب)، «از نشانه شناسی ساختگرا تا نشانه – معناشناسی گفتمانی»، فصلنامة تخصصی نقد ادبی. س 2. ش 8، صص 51-33.
  6. شعیری، حمیدرضا، (1384الف)، «مطالعه فرآیند تنشی گفتمان»، پژوهش زبان­های خارجی، شماره 25، صص 204-187.
  7. شعیری، حمیدرضا، (1384ب)، «بررسی بنیادین ادراک حسی در تولید معنا»، پژوهشنامه علوم انسانی، شماره 46-45، صص 146-131.       
  8. مصطفوی؛ سیدحسن سادات، شعیری؛ حمیدرضا، رهنما؛ هادی (1392)، «از کرامت جاهلی تا کرامت قرآنی؛ نشانه شناسی فرآیندهای گفتمانی «کرامت» در قرآن با تکیه بر الگوی تنشی»، دوفصلنامه علمی پژوهشی پژوهشنامه تفسیر و زبان قرآن، شماره دوم، صص 42-24.
  1.  Benveniste, E. (1970), “ L’Appareil formal de le’nonciation“,in  Language, Paris, Larousse.
  2. Fontanille, J. & Zilberberg, C. (1998) Tension et signification, Hayen: Mardaga.